Higher Secondary Education Regulations, 2052 BS

What does it do?

Summary updated 2026-10-25

• This is a historical summary of the Higher Secondary Education Rules, 2052, using the Law Commission's edition. The rules carry the year 2052 in their name, but the first page records Nepal Gazette publication on 2053/2/7; no amendments are listed. The Government made them under section 16 of the Higher Secondary Education Act, 2046, and they took effect immediately. They governed the Higher Secondary Education Council, its Board ('sabha') and the schools teaching grades 11 and 12 affiliated to it. The catalogue records the rules as repealed from the Law Commission's repealed-laws listing; this edition does not state when or by what they were repealed, and no repeal date is inferred. Nothing here is current school affiliation or management guidance.यो उच्च माध्यमिक शिक्षा नियमावली, २०५२ को ऐतिहासिक सारांश हो, जसको आधार कानून आयोगको संस्करण हो। नियमावलीको नाममा २०५२ साल छ, तर पहिलो पृष्ठमा नेपाल राजपत्रमा २०५३।२।७ मा प्रकाशित भएको उल्लेख छ; कुनै संशोधन सूचीकृत छैन। नेपाल सरकारले उच्च माध्यमिक शिक्षा ऐन, २०४६ को दफा १६ ले दिएको अधिकार प्रयोग गरी यो नियमावली बनाएको थियो र यो तुरुन्त प्रारम्भ भएको थियो। यसले उच्च माध्यमिक शिक्षा परिषद्, सभा र परिषद्सँग सम्बन्धन प्राप्त कक्षा ११ र १२ पढाउने विद्यालयलाई नियमन गर्थ्यो। कानून आयोगको खारेज भएका कानूनको सूचीका आधारमा सूचीमा यो नियमावली खारेज भएको उल्लेख छ; यो संस्करणले कहिले वा कुन कानूनबाट खारेज भयो भन्दैन र खारेजी मिति अनुमान गरिएको छैन। यहाँको कुनै कुरा हालको विद्यालय सम्बन्धन वा व्यवस्थापन निर्देशन होइन। Nepal Law Commissionनेपाल कानून आयोग Source accessed 2026-10-25 Title page, Gazette date, preamble and rules 1-2, PDF p.1; Schedule 1 heading (grades 10+2), PDF p.14; repeal status from catalogue
• A government-approved secondary school, person or organisation wanting to run higher secondary classes applied to the Council within the period it set by public notice. Applicants needed a permanent building with enough classrooms, a library with Council-approved textbooks, reference books and periodicals, equipped laboratories for practical subjects, sports ground, drinking water and toilets, adequate furniture, subject teachers with Council-set qualifications, a fixed deposit in a bank in the school's name of the amount the Council set, and, for an existing secondary school, a Council-set pass rate in the School Leaving Certificate examination over the previous three years. The Council could grant temporary affiliation considering local population, geography and viability, and permanent affiliation after a full two-year cycle and an on-site study. Affiliated schools had to follow the Council's curriculum and examination system.उच्च माध्यमिक कक्षा सञ्चालन गर्न चाहने नेपाल सरकारबाट स्वीकृति प्राप्त माध्यमिक विद्यालय, व्यक्ति वा संस्थाले परिषद्ले सार्वजनिक सूचनाद्वारा तोकेको म्यादभित्र निवेदन दिनुपर्थ्यो। निवेदकसँग पक्की भवन र पर्याप्त कोठा, परिषद्ले स्वीकृत गरेका पाठ्यपुस्तक, सन्दर्भ पुस्तक र पत्रपत्रिकासहितको पुस्तकालय, प्रयोगात्मक विषयका लागि सुविधायुक्त प्रयोगशाला, खेलकुद मैदान, खानेपानी र शौचालय, पर्याप्त फर्निचर, परिषद्ले तोकेको योग्यता पुगेका विषयगत शिक्षक, परिषद्ले तोकेको रकम विद्यालयको नाममा बैंकको मुद्दती खातामा जम्मा गरेको प्रमाण र माध्यमिक विद्यालय भए गत तीन वर्षको प्रवेशिका परीक्षामा परिषद्ले तोकेको प्रतिशतमा विद्यार्थी उत्तीर्ण भएको हुनुपर्थ्यो। परिषद्ले क्षेत्रको जनसंख्या, भौगोलिक स्थिति र विद्यालय चल्न सक्ने अवस्था विचार गरी अस्थायी सम्बन्धन र दुई वर्षको एक शैक्षिक तह पूरा भएपछि स्थलगत अध्ययन गरी स्थायी सम्बन्धन दिन सक्थ्यो। सम्बन्धन प्राप्त विद्यालयले परिषद्ले स्वीकृत गरेको पाठ्यक्रम र परीक्षा प्रणाली लागू गर्नुपर्थ्यो। Nepal Law Commissionनेपाल कानून आयोग Source accessed 2026-10-25 Rules 3-6, PDF pp.1-3; Schedule 1 application form, PDF pp.14-16
• The Council could suspend or cancel affiliation if a school breached the Act or rules, ignored Board or Council directions or failed a condition, but only after a chance to explain and on an inspection team's report, and as far as possible without disrupting the academic session. A suspended or cancelled school could not admit new students but had to keep classes running until admitted students completed the level; a suspension not lifted by the end of a session became a cancellation. Schools affiliated under section 3.1 of the Act were run by the secondary school management committee under the Education Rules, 2049. Others had a committee chaired by a Council nominee from three local people recommended by the district education officer, with officials, the VDC chair or municipal ward member, two Council-nominated members including at least one woman, a parent and a donor, an elected teacher and the head teacher as member-secretary, with two-year terms.विद्यालयले ऐन वा नियमावली विपरीत काम गरेमा, सभा वा परिषद्को निर्देशन नमानेमा वा कुनै शर्त पूरा नगरेमा परिषद्ले सम्बन्धन स्थगन वा रद्द गर्न सक्थ्यो, तर सफाइको मौका दिई निरीक्षण टोलीको प्रतिवेदनसमेतका आधारमा र सकभर शैक्षिक सत्रलाई असर नपर्ने गरी मात्र। सम्बन्धन स्थगन वा रद्द भएको विद्यालयले नयाँ विद्यार्थी भर्ना गर्न नपाउने तर भर्ना भइसकेका विद्यार्थीको तह पूरा नहुँदासम्म अनिवार्य रूपमा कक्षा सञ्चालन गर्नुपर्थ्यो; सत्रको अन्तिमसम्म स्थगन नफुकेमा सम्बन्धन स्वतः रद्द हुन्थ्यो। ऐनको दफा ३ को उपदफा ३.१ बमोजिम सम्बन्धन पाएका विद्यालयको व्यवस्थापन शिक्षा नियमावली, २०४९ बमोजिमको माध्यमिक विद्यालय व्यवस्थापन समितिले गर्थ्यो। अरूको हकमा जिल्ला शिक्षा अधिकारीले सिफारिस गरेका तीन स्थानीय व्यक्तिमध्येबाट परिषद्ले मनोनीत गरेको अध्यक्ष, अधिकारी प्रतिनिधि, गा.वि.स. अध्यक्ष वा नगरपालिकाको वडा सदस्य, कम्तीमा एक महिलासहित परिषद्द्वारा मनोनीत दुई जना, एक अभिभावक र एक चन्दादाता, शिक्षकले छानेको प्रतिनिधि र सदस्य-सचिवका रूपमा प्रधानाध्यापक रहने व्यवस्थापन समिति हुन्थ्यो; मनोनीत पदाधिकारीको पदावधि दुई वर्ष थियो। Nepal Law Commissionनेपाल कानून आयोग Source accessed 2026-10-25 Rules 7-8, PDF pp.3-5
• The management committee met at least every two months with a half-member quorum, approved the annual budget, appointed an auditor, protected school property, acted against teachers, staff or students in unwanted activities, and held a yearly general assembly of local parents, donors and well-wishers to present income, spending and academic activity. The Council could dissolve a failing committee after consulting the regional education director and district education officer and giving a hearing, and form an interim committee. The Board met at least yearly with seven days' notice; the Council set affiliation policy, approved curricula, arranged textbooks and kept records of affiliated schools. A full-time vice-chair and member-secretary ran the Council's work. Schedule 2 describes the Council's emblem; its English words are printed in garbled characters in this edition and the schedule heading cites rule 24 although the emblem is in rule 23.व्यवस्थापन समितिको बैठक कम्तीमा दुई महिनामा एक पटक पचास प्रतिशत गणपूरक सङ्ख्यामा बस्थ्यो; समितिले वार्षिक बजेट स्वीकृत गर्ने, लेखापरीक्षक नियुक्त गर्ने, विद्यालयको सम्पत्ति संरक्षण गर्ने, अवाञ्छित गतिविधिमा संलग्न शिक्षक, कर्मचारी वा विद्यार्थीउपर कारबाही गर्ने र प्रत्येक वर्ष स्थानीय अभिभावक, चन्दादाता र शिक्षाप्रेमीको साधारण सभा गरी आय-व्यय र शैक्षिक गतिविधिको विवरण पेश गर्ने गर्थ्यो। जिम्मेवारी पूरा नगर्ने समितिलाई परिषद्ले क्षेत्रीय शिक्षा निर्देशक र जिल्ला शिक्षा अधिकारीसँग परामर्श गरी सफाइको मौका दिएर विघटन गर्न र अस्थायी समिति गठन गर्न सक्थ्यो। सभाको बैठक कम्तीमा वर्षमा एक पटक सात दिनअघि सूचना दिई बस्थ्यो; परिषद्ले सम्बन्धनसम्बन्धी नीति बनाउने, पाठ्यक्रम स्वीकृत गर्ने, पाठ्यपुस्तक तयार गराउने र सम्बन्धन प्राप्त विद्यालयको अभिलेख राख्ने गर्थ्यो। पूर्णकालीन उपाध्यक्ष र सदस्य-सचिवले परिषद्को काम सञ्चालन गर्थे। अनुसूची २ मा परिषद्को प्रतीक चिन्हको वर्णन छ; यस संस्करणमा त्यसका अंग्रेजी शब्द बिग्रिएका अक्षरमा छापिएका छन् र प्रतीक चिन्ह नियम २३ मा भए पनि अनुसूचीको शीर्षकमा नियम २४ उल्लेख छ। Nepal Law Commissionनेपाल कानून आयोग Source accessed 2026-10-25 Rules 9-24, PDF pp.6-13; Schedule 2, PDF p.17

Gaps, loopholes and improvement ideas

A sourced assessment of gaps and improvement options is not published for this law yet. This does not establish that the law has no gaps.

Where does it conflict with other laws?

A provision-by-provision conflict assessment is not published for this law yet. This does not establish that it is consistent with every other law.

Explore the sourced research questions →